Üretim alanlarında zayıf termal iç ortam, çalışanların sağlığını etkileyen koşullardan birisidir.
Dr. Gül Gürsoy, Ph.D.,
İşyeri Hekimi, İş Sağlığı Doktoru
Üretim alanlarında zayıf termal iç ortam, çalışanların sağlığını etkileyen koşullardan birisidir (Khan vd., 2011). Eski zamanlardan beri sıcak ortamlara maruz kalmanın yol açtığı stresin, çalışanların sağlığını ve verimliliğini etkilediği gösterilmiştir (Bernard ve Mark Hanna, 1988; Malchaire, 2006; Chowdhury, Ahmed ve Hamada, 2015; Promliphonkul ve Chutarat, 2010). İklim değişikliğinin giderek artan etkisi çalışma ortamında termal yüklerin etkisini daha fazla gündeme taşımaktadır. Tüm çalışanlar sağlık ve güvenlik risklerinin uygun şekilde kontrol edildiği bir ortamda çalışma hakkına sahiptir ve işyerindeki termal yük, işin iç mekanda mı yoksa dış mekanda mı yapıldığına bakılmaksızın işverenlerin değerlendirmesi gereken risklerden biridir. Tarım, ormancılık ve inşaat gibi açık hava çalışanlarında daha fazla olmakla birlikte neredeyse tüm işkollarında çalışanlar, ortam sıcaklıklarından etkilenerek termal yüke maruz kalabilirler. Isı ve nem yoğun endüstriler başta olmak üzere kapalı ortamlarda çalışanlar özellikle fiziksel güç gerektiren iş yapıyorlarsa risk daha fazladır.
Mevzuat tüm işverenleri çalışanlarının sağlık ve güvenliğinden sorumlu tutmaktadır. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasa’na göre işverenlerin işyeri risklerini değerlendirmeleri ve işyeri risklerini ortadan kaldırmak veya en aza indirmek için önleyici tedbirler almaları gerekmektedir. “Hava akımını ve ortamın sıcaklığının çalışma şekline ve çalışanların harcadıkları güce uygun olması sağlanır” hükmü ve “işyerlerinde termal konfor şartlarının ölçülmesi ve değerlendirilmesinde TS EN 27243 standardından yararlanılabilir” hükmü yer almaktadır. Bununla birlikte aşırı sıcaklardan ve termal yükten kaynaklanan risklere yönelik gereklilikler daha ayrıntılı ve spesifik olmalıdır.
İşyeri sıcaklık koşulları işin türüne, ortamına ve çalışanların sağlık durumuna bağlı olarak değerlendirilmelidir. Bu bağlamda, termal yüklerin değerlendirilmesi ve yönetimi, işyeri koşullarına ve çalışanların bireysel özelliklerine göre özelleştirilmiş bir yaklaşım ile termal yükü önleme programını uygulamayı gerektirir. Toplumdan farklı olarak işyerlerinde çalışanların sıcaklıklardan etkilenmesi ayrıca değerlendirilmesi gereken bir risk faktörüdür.
a. Termal Yükün Ölçülmesi
Bir işyerinde çalışanları termal yükten korumak için yapılması gereken termal yükü önlemenin ilk adımı risk değerlendirilmesidir. İşyerinde olası termal yük kaynaklarını belirlemek için uygun ve uluslararası kabul gören ölçme araçları ile gözetim sağlanmalı, mühendislik kontrollerinin uygunluğu ve çalışır durumda olup olmadığı kontrol edimeli, çalışanlarla görüşmelerden elde edilen bilgiler ile doğrulanmalıdır. Termal yükün ölçülmesi, termal riskin ne kadar şiddetli olduğu, mevcut kontrol önlemlerinin etkili olup olmadığı, riski kontrol altına almak için hangi önlemlerin alınması gerektiği ve ne kadar acilen harekete geçilmesi gerektiğini belirlemeye yardımcı olan temel araçtır.
İnsan büyük bir enerjinin parçasıdır, insanda olağan bir termal yük vardır. Çevre sıcaklığı, insanın sıcaklığından ne kadar büyük ise insan vücuduna doğru ısının hareketi o derece fazladır. İnsan sağlığı bağlamında ısı, iletme, konveksiyon ve radyasyonla çevreden vücuda geçebilir, bu kazanca termal yük denir. Terleme gibi yollarla kaybedilemezse çekirdek vücut sıcaklığı “Core Body Temperature (CBT)” artar ve ısı stresi gelişir. Isı stresi, ortamın birey üzerinde yarattığı olumsuz termal etkidir ve cilt sıcaklığı artışı CBT yükselmesine yol açabilir.
Termal yüke dış ortamın sıcaklığı, radyasyon, rüzgar (havalandırma) ve nem etki eder. Tüm bu etkenlerin sinerjik etkisi, kişisel ısı maruz kalımını belirler ve bu kavram bireyin çevresel termal yükünü tanımlar. Isı stresi, ısı ve sağlık çalışmalarında kullanılan yaygın bir terimdir. İnsan ısı dengesi “Human Heat Balance (HHB)” vücudun tüm ısı kazanımları ve kayıpları arasındaki dengeyi ifade eder ve CBT’i etkileyen ısı akışlarını anlamada temel bir kavramdır.
ai. İşyerinde termal yükü etkileyen faktörler
İşyerinde termal yük tek başına ortam sıcaklığı ile açıklanamaz ve multifaktöriyeldir. Termal yük, sinerjik etkisi ile ölçülebilecek ana risk etmenleri şöyle sıralanabilir:
- Çalışma ortamı: Hava sıcaklığı, nem, hava akımı, güneş ışınları ve makine ve ekipman kaynaklı ısıdan oluşan radyan ısı.
- Çalışma gereklilikleri ve çalışma oranı: Fiziksel aktivitenin süresi ve yoğunluğu metabolik ısı yükünü oluşturur.
- İş giysileri ve KKD: İş giysileri ve koruyucu ekipmanlar terlemeyi ve vücudun sıcaklığı düzenleyen mekanizmalarının çalımasını engelleyebilir.
- Çalışma/Dinlenme düzeni: Çalışma süresi ile dinlenme molalarının dengesi.
- Çalışanın sıcağa aklimatizasyonu: Çalışanın ne kadar süredir sıcak ortamda çalıştığı ve bu ortama sağladığı uyum.
- Çalışanın yaşı, fiziksel özellikleri ve tıbbi öyküsü: Çalışanın yaşı, cinsiyeti, sağlık durumu, gebelik durumu, engellilik durumu, hormonal dengesizlikler veya kronik hastalıklar ısı toleransını etkileyebilir.
İşyerinde makine ve ekipman kaynaklı ısı etmenlerine yakın çalışanların radyant ve konvektif ısı kazanımları, hava sıcaklıklarıyla birleştiğinde ısıyla ilgili rahatsızlıklara daha fazla yol açacaktır. Bazı işlerde mesleksel radyant sıcaklık, hava sıcaklığından çok daha etkili olsa da hava sıcaklığı ek ısı yükü anlamına gelmektedir.

Vücutta ısı depolama = ısı üretimi – ısı kaybı
HHB modeli şunların tümünü bilmek gerekir: ortam hava sıcaklığı(Ta), vücutla temas eden yüzeylerin sıcaklığı, ortalama radyant sıcaklık(kısa ve uzun dalga radyasyonu dahil, Tmrt), ortam buhar basıncı(Pa), hava hızı(m•s−1), vücutta üretilen ve salınan ısı [metabolik hız (M) – dışarıdan salınan enerji (Wext), watt W•m−2], ortaya çıkan giysi yalıtımı (ısı transferl erini etkileyen IT) ve ortaya çıkan giysi buhar direnci(buharlaşmalı ısı transferini etkileyen RET).
Vücuttaki ısı üretiminin tüm yönlerini ele alma fikri ideal olsa da çevresel ana değişkenleri ölçmek veya tahmin etmek için kullanılan yaygın ve basit ısı endeksleri türetilmiştir. İklim değişikliğinin artan etkisi ile bu endesklere olan ilgi artmaktadır.
aii. İşyerinde termal yük endeksleri
Ioannou ve arkadaşları, termal stresi değerlendirmek için 340 endeks belirlemiştir. Bunlar fizyolojik endeksler, çevresel endeksler ve öznel endeksler olmak üzere üç gruba ayrılabilir. Bu endekslerin her grubunun çeşitli sınırlamaları vardır. Çekirdek sıcaklığı gibi bazı geçerli fizyolojik endeksler, yüksek doğruluk oranlarına rağmen, doğru değerlendirme için invaziv ölçümler veya pahalı ekipmanlar gerektirir. Bu nedenle araştırmacılar, çevresel ve öznel endeksler geliştirmeye çalışmışlardır. Araştırmacılar, söz konusu endekslerin dezavantajlarını ortadan kaldırmak için yeni endeksler geliştirmeye çalışmışlardır. Örneğin, Liang ve arkadaşları, Cox regresyonuna dayalı kuru sıcaklık ve ıslak sıcaklık parametrelerini kullanarak bir termal yükü endeksi sunmuşlardır. Golbabaei ve arkadaşları, hava sıcaklığı ve hava entalpisi parametrelerini kullanarak dış ortam ısı endeksini (OEHI) geliştirmişlerdir. Dehghan ve arkadaşları, 12 algısal öğe ve beş gözlemsel öğe ile hesaplanan ısı gerinim puanı endeksini (HSSI) ortaya koymuşlardır. Bu endeksler ayrıca, ısı gerinimini etkileyen yalnızca bazı ana parametreleri dikkate alır ve bu da doğruluklarını azaltır. Ancak önceki endekslerin tüm sınırlamaları bir endeksle giderilemez.
Şimdiye kadar, birçok çevresel endeks tasarlanmıştır ve en bilinen iki endeks ıslak termometre küre sıcaklığı (WBGT) ve öngörülen ısıl gerinim (PHS) endeksleridir. Ancak, çalışmalar bu endeksler için bazı sınırlamalardan bahsetmektedir.
Yazdanirad ve arkadaşları, Bu sınırlamaların üstesinden gelmek için ısıl gerilim risk değerlendirmesi (HSRA) endeksleri adı verilen bir dizi endeks geliştirmiştir. Bunlar arasında çevresel ısıl gerilim risk değerlendirmesi (EHSRA) nesnel endeksi, kişisel ısıl gerilim risk değerlendirmesi (PHSRA) öznel endeksi oluşturmaktadır. EHSRA endeksi, hava sıcaklığı, küre sıcaklığı, ıslak sıcaklık, hava akış hızı, metabolizma ve giysinin ısıl direnci dahil olmak üzere altı ana parametreyi değerlendirir. PHSRA endeksi, belirtilen altı parametreye ek olarak yaş, maksimum aerobik kapasite, vücut kitle indeksi ve vücut yüzey alanı gibi kişisel parametreleri değerlendirir. OPHSRA endeksi, çevre, iş, yönetim ve giysi faktörleri olmak üzere dört grupta 16 etkili maddeyi öznel olarak değerlendirir.
Klasik endekslerin aksine bu endeksler çeşitli çevresel ve mesleki koşullarda kullanılabilir. Bunlar kolayca ölçülebilir, hesaplanabilir ve yorumlanabilir. Bu endekslerde termal yük temel parametreleri değerlendirilir. Ayrıca, PHSRA endeksi termal yük değerlendirilmesinde kişisel farklılıkları da dikkate alır ve sıcak işyerlerinde tarama yapmak için kullanılabilir. OPHSRA endeksi ayrıca ekipmana ihtiyaç duymadan çeşitli termal yükü risk faktörlerini öznel olarak değerlendirir.
Termal yük değerlendirmesi için, sınırlı sayıda gözlem yöntemi şu şekilde tanıtılmıştır:Avustralya’da Coles ve arkadaşları, üç seviyede termal yükü riski içeren “Temel Termal Risk Değerlendirmesi” başlıklı bir kontrol listesi (taslak) tanıtmıştır. Bu kontrol listesi, gözlemsel, algısal ve ölçümsel WBGT öğelerinin bir kombinasyonunu içermektedir. Öte yandan, İngiliz standardında (BS EN ISO 10551:2001) termal yük değerlendirmesinde algısal göstergelerin önemi nedeniyle, termal yükü değerlendirme araçlarının tasarımına yönelik bir kılavuz sağlamak amacıyla “Öznel yargı ölçekleri kullanılarak termal ortamın etkisinin değerlendirilmesi” başlıklı başka bir standart geliştirilmiştir.
Son yıllarda küçük masa tenisi topu boyutunda problara (çapları yaklaşık 20 ila 75 mm arasında değişen) ilginin arttığı gözlenmektedir, kolay taşınabilir WBGT ölçüm cihazları için de kullanılabildiği bildiren çalışmalar bulunmaktadır.
Yeni geliştirilmiş bir model Universal Thermal Climate Index (UTCI), çeşitli çevresel koşullar altında insan ısı dengesinde yer alan termoregülatör tepkileri (titreme, terleme tepkileri gibi) tahmin eder. Model sadece çevresel koşulları değil, aynı zamanda bu koşullara verilen fizyolojik tepkileri de dikkate alır.
aiii. Mesleksel Termal Yükün Değerlendirilmesinde WBGT Endeksi
Sıcak koşullarda termal yükün hem iç hem de dış mekan çalışma koşullarında yoğunluğunu değerlendirmek için WBGT en yaygın kullanılan ve doğrulanmış basit bir endekstir. WBGT, termal yükün ana etkenlerinin birleşik etkilerini dikkate alarak çalışma ortamlarını Santigrat Derece cinsinden ölçer. Karmaşık modellerdeki bilgi işlemdeki gelişmelere rağmen WBGT, halen alanda en yaygın olanıdır, daha karmaşık modellerin kullanımı araştırmalarda sınırlı kalmıştır. Bu endeksin çoğu ortamda belirlenmesi görece kolaydır. Termal yükün varlığını veya yokluğunu belirlemek için bir tarama yöntemi olarak düşünülmelidir.
WBGT endeksi, hava sıcaklığı, nem, radyant sıcaklık ve rüzgar hızının etkilerini birleştirir ve ağırlıklı bir ortalama uygular. Bu endeks, üç sensöre dayanmaktadır: Sıcaklık sensörü bulunan siyah bir küre (Tg); doğal bir ıslak termometre sıcaklığı (Tnwb) ve radyasyondan korunan normal bir kuru termometre (Ta).
WBGT şu şekilde tanımlanır :
WBGT = 0.7Tnwb + 0.3Tg
Ve güneş radyasyonu olan koşullar içinse şudur:
WBGT = 0.7Tnwb + 0.2Tg + 0.1Tdb
WBGT endeksi, aktivite ve giyim gibi çalışma faktörleri ile birlikte değerlendirildiğinde, olası ısıl gerilimi tahmin etmek ve sıcak bir ortamın çalışmak için güvenli olup olmadığını göstermek için kabul görmektedir.
WBGT endeksi, 2006’da endüstriyel uygulamalar için ISO ve Avrupa standardı ISO 7243’te resmileştirilmiştir. Antrenman ve müsabaka sırasında eforla oluşan ısı hastalığında ve farklı ülkelerin iç askeri raporlarında WBGT kullanıldığı açıklanmıştır.
WBGT, bir çalışanın çalışma süresi boyunca işini sürdürebileceği oranı ve aynı çalışma saati içinde vücudunu serinletmek ve çekirdek vücut sıcaklığını 38°C’nin altında tutmak için dinlenmesi gereken oranı değerlendirmek için kullanılır. İşyerinde aklimatize olmuş veya aklimatize olmamış sağlıklı bir çalışanın hangi termal yükü değerine tolerans gösterebileceğini WBGT ile ölçebiliriz.
aiv. Mesleksel Termal Yük Değerlendirilmesinde PHS Endeksi
Parsons, çalışanların daha derinlemesine analizini yapmak amacıyla doğrudan değerlendirme için ISO sistemlerine dayalı üç aşamalı yaklaşımı ilk öneren araştırmacıdır. ISO 7243, sıcak çalışma ortamları için bir ön tarama veya termal yükü maruz kalımı değerlendirmesi sağlar. Tarama sonuçlarını doğrulamak için fizyolojik parametreler ISO 9886 standardına göre değerlendirilebilir. Daha derinlemesine bir analiz içinse daha iyi tahminini sağlayan ISO 7933 kullanılmalıdır. WBGT, kilo ve boy gibi bireysel fizyolojik değişkenleri dikkate almaz. Bu nedenle, tespit edilen değerler referans eşiklerini aşarsa, PHS gibi daha derinlemesine yöntemlerle entegre edilmek üzere genellikle ilk tarama aracı olarak kullanılması önerilir.
PHS yöntemi, daha ayrıntılı bir termo-fizyolojik model sunar ve hem çevresel hem de bireysel parametreler gerektirir: Hava sıcaklığı; Bağıl nem; Hava hızı; Ortalama radyant sıcaklık; Gerçekleştirilen aktivite; Giysi yalıtımı; Çalışanın kilosu ve boyu. PHS, diğer faktörlerin yanı sıra, aşağıdakilerin zamansal değişimini hesaplar: Çekirdek vücut sıcaklığı; Terleme nedeniyle sıvı kaybı; Maksimum güvenli maruz kalma süresi (Dlim). Bu, bulgyuların dikkate alınması PHS’I molalar, çalışan rotasyonu, hidrasyon ve diğer önleme stratejileri tasarlamak için vazgeçilmez bir araç haline getirir. PHS yöntemi, sıcak ve şiddetli termal ortamlarda risk değerlendirmesi için en ayrıntılı ve güvenilir araçtır.
SONUÇ ve ÖNERİLER
İşyerinde ısıya maruz kalımı sınırlamak için öncelikle risklerin değerlendirilmesini ve ardından kontrol hiyerarşisinin uygulanmasını gereklidir. Çalışma ortamında bir çalışanın hangi termal yük değerlerine tolerans gösterebileceği WBGT endeksi ile ölçülmeli, tarama çalışmaları yapılmalıdır. Ardından riskli alanların derinlemesine analiz içinse daha iyi tahminini sağlayan PHS endeksi ile ölçülmelidir. ISO standartlarının da önerdiği gibi, WBGT ve PHS yöntemlerinin birlikte uygulanması, termal stres riskini yönetmek için sinerjik bir etki yaratır ve iyi uygulamayı temsil eder.
Riskli alanlarda teknik önlemler uygulanmalı, çalışma süreleri ve çalışma temposu buna göre düzenleyen organizasyonel önlemler alınmalıdır. Çalışanların riskler hakkında eğitimleri sağlanmalıdır. İşyerinde termal yük riski, teknik ve organizasyonel önlemlere ek olarak ısı uyarıları üretebilen bir erken uyarı sistemiyle birlikte bir ısı önleme programı ile yönetilmelidir.
İklim değişikliğinin artan etkisi ile termal yüklerin etkin yönetiminde işyerlerine özgü sürdürülebilir önlemler ve çözümlere ihtiyaç artmıştır ve termal yük risk değerlendirmesi, genel risk değerlendirmelerine entegre edilmelidir. Bu kontrol girişimleri iklim değişikliği ile artan bir şekilde sıcak ve stresli çalışma ortamlarında çalışanların sağlık ve güvenliğini iyileştirmede baskın bir rol oynayabilir ve erken uyarı mekanizmalarını içermelidir.

Kaynaklar:
-
WHO A Global Health Strategy for 2025–2028, World Health Organization 2025.
-
A global review of the science, policy and practice, Heat at work: Implications for safety and healthIn, International Labour Organization 2024.
-
Kjellstrom, T., Holmer, I., & Lemke, B., Workplace heat stress, health and productivity – an increasing challenge for low and middle-income countries during climate change. Global Health Action, Vol 2 2009 – (1). https://doi.org/10.3402/gha.v2i0.2047.
-
Jay, O.; Bain, A.R.; Deren, T.M.; Sacheli, M.; Cramer, M.N. Large differences in peak oxygen uptake do not independently alter changes in core temperature and sweating during exercise. Am. J. Physiol-Regul. Integ Comp. Physiol. 2011, 301, R832–R841. [Google Scholar]
-
EU GUIDANCE HEAT AT WORK – GUIDANCE FOR WORKPLACES, https://osha.europa.eu/en/publications/heat-work-guidance-workplaces
-
WHO Scientific Group on Health Factors Involved in Working under Conditions of Heat Stress & World Health Organization. (1969). Health factors involved in working under conditions of heat stress : report of a WHO scientific group [meeting held in Geneva from 29 August to 4 September 1967]. World Health Organization. https://iris.who.int/handle/10665/40716
-
https//:www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0360132322010113?casa_token=7Yj0CjpyibQAAAAA:C_lfhHrnyqHnQ1krcEfIrq0ji 7koUBjWxkVqdmCtxWMjBuWhT-GySa6EWGx-4N6v2PaicTkryHc.
-
Saeid Yazdanirad, Milad Abbasi, Arian Dehghan & Habibollah Dehghan, Validation of heat strain risk assessment (HSRA) indices compared to wet bulb globe temperature (WBGT) and predicted heat strain (PHS) indices, BMC Public Health, 2025.https://link.springer.com/content/pdf/10.1186/s12889-025-25655-z_reference.pdf
-
Gao, C., Kuklane, K., Östergren, PO. et al. Occupational heat stress assessment and protective strategies in the context of climate change. Int J Biometeorol 62, 359–371 (2018). https://doi.org/10.1007/s00484-017-1352-y
-
Parsons, K. Human Thermal Environments: The Effects of Hot, Moderate, and Cold Environments on Human Health, Comfort and Performance, 2nd ed.; CRC Press: London, UK, 2002. [Google Scholar].
-
OSHA, Tecnical Manual (OTM) Section III: Chapter 4, Heat Stress, https://www.osha.gov/otm/section-3-health-hazards/chapter- 4#heat_relatedillness
-
Analysis of Urban Heat Island Effect, Heat Stress and Public Health in Colombo, Sri Lanka and Shenzhen, China by Srimalee Nanayakkara 1,2,Weimin Wang 3,Jie Cao 1,4,Jia Wang 1,*ORCID andWeiqi Zhou 1,2ORCID, Atmosphere 2023, 14(5), 839; https://doi.org/10.3390/atmos14050839
-
http://glossary.ametsoc.org/wiki/Heat.
-
Meteoroloji Genel Müdürlüğü, https://mgm.gov.tr/
-
The six basic factors. HSE. https://www.hse.gov.uk/temperature/thermal/factors.html.
-
Ioannou LG, Foster J, Morris NB, Piil JF, Havenith G, Mekjavic IB, Kenny GP, Nybo L, Flouris AD. Occupational heat strain in outdoor workers: A comprehensive review and meta-analysis. Temperature (Austin). 2022 Apr 26;9(1):67-102. doi: 10.1080/23328940.2022.2030634. PMID: 35655665; PMCID: PMC9154804.
-
Jay, O.; Bain, A.R.; Deren, T.M.; Sacheli, M.; Cramer, M.N. Large differences in peak oxygen uptake do not independently alter changes in core temperature and sweating during exercise. Am. J. Physiol-Regul. Integ Comp. Physiol. 2011, 301, R832–R841. [Google Scholar]
-
Heat Stress Guide, https://www.osha.gov/emergency-preparedness/guides/heat-stress
-
6331 İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası, https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6331.pdf
-
İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği, https://mevzuat.gov.tr/File/GeneratePdf?mevzuatNo=16925&mevzuatTur=KurumVeKurulusYonetmeligi&mevzuatTertip=5
-
İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18592&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
-
Parsons KC. International standards for the assessment of the risk of thermal strain on clothed workers in hot environments. Ann Occup Hyg 1999;43:297–308.
-
ISO 7243 Ergonomics of the thermal environment – Assessment of heat stress using the WBGT (wet bulb globe temperature) index [24]TS EN ISO 7243 STANDARDI REHBER, https://www.csgb.gov.tr/medias//10677/ts-en-iso-7243-standardi-%C4%B0%C3%A7%C4%B0n- rehberi.pdf
-
[25]İklim Değişikliğinin İnsan Sağlığına Etkileri, Prof. Dr. Emine Didem Evci Kiraz, https://www.iklimin.org/egitimmateryalleri/Sa%C4%9Fl%C4%B1k_DEK.pdf [26]İklim Değişikliği Eylem Planı, T.C. Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Kurumu,
-
https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/Yayinlarimiz/Eylem_Planlari/Iklim_Degisikligi_Eylem_Plani.pdf
-
USA National Weather Service, https://www.weather.gov/safety/heat-ww https://www.osha.gov/heat-exposure/hazards








